تعریف ترمیم دندان
ترمیم دندان یا روشهای ترمیمی دندانپزشکی به فرآیند بازسازی یک دندان تخریب شده یا آسیب دیده میپردازد. این فرآیند ممکن است شامل استفاده از مواد مختلفی مانند آمالگام، کامپوزیت، پرسلن و … باشد. هدف اصلی ترمیم دندان، بازگرداندن شکل طبیعی، وظیفه و زیبایی دندانها است. این فرآیند معمولاً توسط یک دندانپزشک انجام میشود و میتواند بهبود عملکرد دندان را فراهم آورد و از این طریق از احتمال عوارض بیشتر نظیر عفونت یا تخریب بیشتر دندان جلوگیری کند.( دکتر مهسا فربد فلوشیپ ایمپلنت از فرانسه, مرکز ترمیم دندان در سهروردی )
انواع ترمیم دندان
ترمیم دندان یک فرآیند مهم در دندانپزشکی است که انواع مختلفی دارد، این شامل موارد زیر میشود:
- ترمیمهای پرزوتیک: این انواع ترمیمها شامل استفاده از ترمیمهای فلزی مثل آمالگام، آلیاژهای آهنی و آلیاژهای طلا میشود. این ترمیمها معمولاً برای دندانهای پسیو و بزرگ استفاده میشوند.
- ترمیمهای کامپوزیت: این نوع ترمیمها از مواد کامپوزیت تشکیل شدهاند که به طور معمول برای دندانهای نمای جلویی استفاده میشوند. این مواد قوی و زیبا هستند و به شکل طبیعی به دندان میچسبند.
- ترمیمهای پرسلن: این ترمیمها از مواد پرسلنی ساخته شدهاند و برای ترمیم دندانهای جلویی به کار میروند. آنها زیبایی طبیعی دندانها را برای مدت طولانی حفظ میکنند.
- ترمیمهای آمالگام: ترمیمهای آمالگام از مواد فلزی نظیر آمالگام تشکیل شدهاند که برای دندانهای پسیو و متوسط مناسب هستند.
- ترمیمهای آدسیو: این نوع ترمیمها از مواد چسبناک و پلیمری تشکیل شدهاند که به طور معمول برای ترمیم دندانهای کوچک و متوسط استفاده میشوند.
مراحل انجام ترمیم دندان
مراحل انجام ترمیم دندان ممکن است بسته به نوع ترمیم و وضعیت دندان متفاوت باشد، اما مراحل عمومی انجام یک ترمیم دندان عبارتند از:
- بررسی و تشخیص: در ابتدا، دندانپزشک وضعیت دندان را بررسی میکند و تعیین میکند که نوع ترمیمی که لازم است چیست.
- آمادهسازی دندان: قبل از شروع ترمیم، دندان مورد نظر برای ترمیم باید آماده شود. این شامل حذف بافت دندانی آسیب دیده و تمیز کردن دندان است.
- تهیه فضای ترمیم: برای قرار دادن مواد ترمیمی، فضای لازم در دندان ایجاد میشود.
- اعمال ماده ترمیمی: ماده ترمیمی انتخاب شده (مثل کامپوزیت یا پرسلن) در فضای تهیه شده قرار داده میشود و شکل داده میشود.
- ترمیم و ساختاردهی: ماده ترمیمی به شکل دندان اصلی ساخته میشود و به دندان چسبانده میشود.
- تنظیم و اصلاحات: ترمیم نهایی برای اطمینان از تطابق و اندازه درست با دندانهای دیگر چک میشود و اصلاحات لازم انجام میشود.
- پایان و تمیزکاری: ترمیم نهایی تمیز میشود و به شکل طبیعی دندان برای بیمار تحویل داده میشود.
- پیگیری و مراقبت: بعد از ترمیم، دندانپزشک ممکن است توصیههایی برای مراقبت مناسب و پیگیری دندانی بعد از ترمیم دندان ارائه کند.
( دکتر مهسا فربد فلوشیپ ایمپلنت از فرانسه, مرکز ترمیم دندان در سهروردی )
آیا دردی در هنگام ترمیم دندان احساس میشود؟
در حین انجام ترمیم دندان، بعضی از افراد ممکن است حس درد یا ناراحتی احساس کنند. این حس درد معمولاً به میزان تخریب دندان، نوع ترمیم انجام شده، و حساسیت شخصی ارتباط دارد. اما برای کاهش این حس درد و راحتی بیشتر بیماران، دندانپزشکان از روشهای زیر استفاده میکنند:
- مواد بیدردساز: قبل از شروع ترمیم، دندانپزشک ممکن است یک ماده بیدردساز روی دندان بزند تا منطقه مورد ترمیم ناحیه شود.
- استفاده از آنالژزیک: در صورت نیاز، دندانپزشک ممکن است قبل از ترمیم از آنالژزیکها مانند اینجکتورها یا ژلهای موضعی استفاده کند تا منطقه دردناک ناحیه شود.
- توقف و استراحت: در صورتی که بیمار حس درد یا ناراحتی زیادی داشته باشد، دندانپزشک ممکن است متوقف شود تا بیمار فرصتی برای استراحت داشته باشد.
- توجه به تنفس و رفتار بیمار: در حین انجام ترمیم، دندانپزشک به تنفس و رفتار بیمار توجه ویژهای دارد تا در صورت نیاز به ویژهترین نیازهای بیمار پاسخ دهد.
چه موادی برای ترمیم دندان استفاده میشوند؟
برای ترمیم دندان، انواع مختلفی از مواد استفاده میشود که هر کدام ویژگیها و کاربردهای خاص خود را دارند. برخی از مواد شایع استفاده شده برای ترمیم دندان عبارتند از:
- کامپوزیت: یک نوع ماده پلاستیکی است که برای ترمیمهای جلویی و خلفی دندانها استفاده میشود. این ماده قابل رنگآمیزی و تطابق با رنگ دندانهاست.
- آمالگام: یک نوع ماده سرامیکی است که برای ترمیمهای بزرگتر دندانها بهویژه در قسمتهای دیده نمیشود مورد استفاده قرار میگیرد.
- پرسلن: این ماده به صورت پیشساخته و یا در مطب دندانپزشک ساخته میشود و برای ترمیمهای تخریبهای بزرگ دندانها استفاده میشود.
- آمالگام و پرسلن مشترکاً: این نوع ترمیم از ترکیب هر دو ماده آمالگام و پرسلن برای حالتهایی که نیاز به مقاومت و زیبایی همزمان دارند استفاده میشود.
- مواد آپاراتولیتیک: برای ترمیمهای کوچک و تعمیرات سطحی دندانها، موادی مانند گلاسآیونومرها استفاده میشود.
مزیت و عوارض احتمالی
مزایا و عوارض احتمالی انواع مواد ترمیمی دندان:
کامپوزیت
مزایا
- قابلیت رنگآمیزی برای تطابق با رنگ دندانها.
- محافظت از دندان اصلی بهتر از آمالگام.
- نیاز به حذف کمتری از ساختار دندانی.
عوارض احتمالی
- احتمال نیاز به تعویض دوباره بیشتر نسبت به آمالگام.
- ممکن است در طولانیمدت رنگ آن تغییر کند.
آمالگام
مزایا
- مقاومت بالا در برابر فشار و خوردگی.
- طول عمر بلندتر نسبت به کامپوزیت.
- مطابقت بیشتر با ساختار دندان طبیعی.
عوارض احتمالی
- نیاز به حذف بیشتر از ساختار دندانی.
- قدرت چسبندگی کمتر نسبت به کامپوزیت.
پرسلن
مزایا
- زیبایی و طبیعی به نظر رسیدن.
- مقاومت بالا در برابر له شدگی و خوردگی.
- طول عمر بلندتر نسبت به کامپوزیت و آمالگام.
عوارض احتمالی
- هزینه بالا.
- نیاز به دو مرحله ترمیم.
مواد آپاراتولیتیک
مزایا
- آسانی در استفاده و نصب.
- مناسب برای ترمیمهای سطحی.
عوارض احتمالی
- مقاومت کمتر نسبت به مواد دیگر.
- قدرت چسبندگی کمتر.
( دکتر مهسا فربد فلوشیپ ایمپلنت از فرانسه, مرکز ترمیم دندان در سهروردی )
اهمیت مراقبتهای بعد از انجام ترمیم دندان
مراقبتهای بعد از انجام ترمیم دندان بسیار اهمیت دارد تا ترمیم به خوبی در دهان شما عمل کند و مشکلات بعدی را کاهش دهد. مراقبتهای پس از ترمیم دندان شامل موارد زیر میشود:
مراقبتهای دهانی صحیح
- مسواک زدن دو بار در روز به مدت دو دقیقه.
- استفاده از مسواک نرم و مسواک الکتریکی.
- استفاده از محلول ضدعفونی کننده دهانی.
- استفاده از نخ دندانی یا آبرسان دندان.
هنگام خوردن غذا
- اجتناب از خوردن غذاهای سخت و لبهدار.
- انتخاب غذاهای نرم و خمیردندان نرم.
اجتناب از عادات مضر
- اجتناب از جویدن چیزهای سخت مانند قلم یا قد دندان.
ملاقات با دندانپزشک
- مراجعه به دندانپزشک برای بررسیهای دورهای و شستشوی دندان.
- توصیه دندانپزشک برای مراقبتهای ویژه بعد از ترمیم دندان.
مشاهده علائم نامطلوب
- گزارش هرگونه درد، تورم، یا خونریزی به دندانپزشک.
- هرگونه علامت نامطلوب را گزارش دهید تا مشکل به موقع تشخیص داده شود.
( دکتر مهسا فربد فلوشیپ ایمپلنت از فرانسه, مرکز ترمیم دندان در سهروردی )
نتیجه گیری
به طور خلاصه، مراقبت از دندانها و ترمیمهای دندانی بعد از انجام آنها بسیار حیاتی است. انجام مراقبتهای دهانی صحیح، رعایت نکات خوردن، اجتناب از عادات ضار، مراجعه به دندانپزشک و مشاهده علائم نامطلوب پس از ترمیم، به شما کمک میکند تا از ترمیمهای دندانی خود بیشترین بهره را ببرید و مشکلات بعدی را کاهش دهید. این مراقبتها به حفظ سلامت دهان و دندانها، جلوگیری از عفونتها و افزایش طول عمر ترمیمهای دندانی کمک میکنند. به یاد داشته باشید که مراقبت از دندانها نقش بسیار مهمی در بهبود کیفیت زندگی و ارتقای سلامت دهان دارد.
( دکتر مهسا فربد فلوشیپ ایمپلنت از فرانسه, مرکز ترمیم دندان در سهروردی )